"Start als ref aan elke wedstrijd met een lach op je gezicht"

Geschreven door Basketbal Vlaanderen in Scheidsrechters op

"Start als ref aan elke wedstrijd met een lach op je gezicht"

Tijdens de Week van de Official plaatsen we met plezier alle officials nog eens extra in de spotlight. Zo ook onze Referee Ambassadors, de mensen die ervoor zorgen dat onze Youth Officials goed begeleid worden en altijd bij iemand terecht kunnen. We lichten graag één zo'n Official/Referee Ambassador voor u uit: Xavier Bernard uit Kortrijk. 

Xavier Bernard (59) is vader van twee kinderen (24 en 25 jaar) en werkzaam als laborant in een textielbedrijf in Zuid-West-Vlaanderen. Daarnaast zet Xavier zich buiten de werkuren vrijwillig in voor Basketbal Vlaanderen, meer bepaald als scheidsrechter en trekker van het Referee Ambassador-project. Binnen het Departement Scheidsrechters is Xavier dan ook volop bezig met het betrekken van de jeugd. 

Voor de meeste scheidsrechters kwam de eerste aanraking met basketbal bij het najagen van een eigen spelerscarrière. Zo ook bij Xavier. "Als elfjarige speler kwam ik in 1971 bij Waregem terecht", opent hij. "Daarna belandde ik bij Wielsbeke en bleef ik spelen tot mijn vijfentwintigste. Door mijn studies kwam ik tijdens de week niet vaak aan trainen toe, waardoor ik op zoek ging naar een alternatief om actief te blijven binnen het basketbal. Coachen bleek niets voor mij, dus nam ik al gauw de beslissing om scheidsrechter te worden. Ik begon met fluiten op 23-jarige leeftijd. De beginjaren waren met vallen en opstaan. In die tijd kon je als beginnende scheidsrechter op weinig of geen begeleiding rekenen. Na een tiental jaar fluiten, werd ik begin de jaren '90 lid van de vormingscommissie, wat later uitmondde in het Provinciaal Comité. Van 2009 tot en met vorig seizoen was ik voorzitter van het Comité Provinciale Scheidsrechters (CPS) van West-Vlaanderen. We zetten indertijd al hard in op de jeugd en ik was een van de voortrekkers van het 'silverref'-systeem. In de nieuwe structuur van Basketbal Vlaanderen zit ik nu ook in het departement Scheidsrechters, als driver van de Youth Officials. Zelf fluit ik ook nog altijd, met de bedoeling om jonge refs op te leiden in de rol van referee-coach."


"Zelf fluit ik ook nog altijd, met de bedoeling om jonge refs op te leiden in de rol van referee-coach"

"De clubs doen écht hun best voor de officials, want geloof mij, iedereen weet dat het zonder arbitrage wel héél moeilijk wordt" 

Als ancien met ruim 35 jaar ervaring in het vak, kan Xavier wel het een en ander vertellen over het de stiel. "Vooreerst merk je een enorme evolutie in het spel", meent hij. "Alles werd door de jaren heen een stuk fysieker en ook het niveau ging algemeen gezien de lucht in. Ik moet toegeven dat de laatste jaren geniet als nooit tevoren. Ook de structuur van de clubs is door de jaren heen gegroeid. Vroeger waren er meer problemen met toeschouwers en spelers, al was ik zelf ook niet de gemakkelijkste speler (lacht). Als official vallen we vandaag de dag minder op, zijn we soberder in onze signalisatie, met minder show. Je kan op heden een babbeltje slaan met de scheidsrechter, waar er vroeger geen uitleg werd gegeven. Als oudere official voel ik me vandaag in elke club welkom, al ligt dat voor een stuk ook aan jezelf. Je voorkomen, uitstraling en respect voor iedereen, zijn factoren die je zelf in de hand hebt. Je moet dankbaar zijn als de clubs je verwennen, want clubs vergeten zoiets niet. Sla na de wedstrijd een korte babbel met een drankje in de hand, want de meeste clubs doen écht hun best. Geloof me, iedereen weet dat het zonder arbitrage wel héél moeilijk wordt", meent hij. 


Xavier (midden) als driver van de Youth Officials tussen collega-scheidsrechters Dirk Debbaut en Laurens Delaere. 

Ook over de huidige manier van werken klinkt Xavier vooral positief en enthousiast. "Er zit beweging in het huidge format. De start van de Youth Official, naar Youth Official Plus en uiteindelijk Official zit in de lift, zeker ook met dank aan Kris Fels, die de nota arbitrage 2.0 voorstelde. Ook het feit dat wel op meer vrouwelijke scheidsrechters een beroep kunnen doen, is erg positief. Heel wat acties werden ondernomen om vrouwelijke arbitrage te promoten, maar in Vlaanderen blijkt dat toch nog een probleem. Nochtans, de dames doen dat erg goed en met meer inzet dan hun mannelijke collega's. Ik zie zeker en vast een aantal dames doorgroeien, maar ze komen misschien te weinig naar opleidingen. Dat er nog heel wat werk aan de winkel is, is dus ook duidelijk. Hoe meer promotie we kunnen maken, hoe beter." 

"Het is duidelijk dat er nog werk aan de winkel is"

"De werkgroep Youth Officials staat in voor het organiseren van de cursussen en het ondersteunen van de lesgevers. Daarnaast is ook de uitwerking van de cursus Youth Official een belangrijke taak. In het opvolgen van de Youth Officials en Youth Officials Plus, speelt de Referee Ambassador een grote rol. Hij is de persoon die instaat voor de ontvangst van de Youth Officials, de feedback aan de officials zelf, aan de club, maar ook aan de werkgroep. Persoonlijk kan ik zelf ook wel nog een paar tips meegeven aan jonge officials. Wees altijd jezelf, probeer niet te veel op te vallen en maak dat je fysiek in orde bent. Bij problemen treed je op waar nodig, maar vraag zeker ook raad aan ervaren collega's. Probeer regelmatig de reglementen door te nemen en fris je kennis op door naar clinics te gaan. Tot slot start je als ref aan elke wedstrijd met een glimlach op je gezicht", besluit Xavier.